Cymdeithas Treftadaeth Eglwyswrw a'r Fro

Eglwyswrw and District Heritage Society

Gartref
Cyfarfodydd a Gweithgareddau 2026.
Home

Nodiadau o'r Cofnodion

Ionawr.
Yng nghyfarfod mis Ionawr y Gymdeithas Dreftadaeth, croesawyd y siaradwr gwadd Richard Ireland, cyn-ddarlithydd ym Mhrifysgol Aberystwyth, a ddisgrifiodd defnydd y 'Ceffyl Pren', math lleol o gosb a ddefnyddir yng nghefn gwlad Cymru, roedd yn debyg i ddigwyddiadau tebyg mewn rhannau eraill o'r wlad o dan enwau gwahanol, ffordd o gywilyddio'r rhai a oedd wedi cyflawni trosedd yng ngolwg y gymuned, e.e. godineb, curo gwragedd ac ati. Roedd yn ddarlith ddiddorol iawn ac roedd sawl cwestiwn da gan yr aelodau. Yna paned o de neu goffi a bisgedi, ac ychydig o amser i sgwrsio gyda ffrindiau.
Bydd ein cyfarfod 'busnes' nesaf nos Lun, Chwefror 9fed am 7.30yh yn Yr Hen Ysgol.
Cyn trafod 'busnes' bydd pennod tri o bump o ffilm gan y diweddar Lance Cole yn cael ei dangos. Croeso cynnes i bawb. - - -
Diolchwn i'r aelodau am eu teyrngarwch ac edrychwn ymlaen at eich cwmni eto yn ein cyfarfod nesaf.

Chwefror
Yng nghyfarfod busnes mis Chwefror, dechreuwyd drwy ddangos y trydydd rhan o fideo a wnaeth Lance Cole tua 1995 o fywyd ar y fferm yn Sir Benfro, gan gynnwys y ‘Fferm Ceffylau Gwedd’ yn Eglwyswrw. Wedyn trafodwyd syniadau o hybu'r Gymdeithas yn Eisteddfod y Garreg Las. Penderfynwyd trefnu fynd i Aberystwyth eleni ar ein ‘Taith Flynyddol’ (Trip) ym mis Mai, gyda'r manylion i'w cadarnhau yn y cyfarfod busnes nesaf. Fydd Mark Cole yn cysylltu a Llyfrgell Genedlaethol a Archifdy Ceredigion i drefnu ein ymweliad. A hefyd trefnu ein arhosiad am fwyd ar y ffordd adre. Trafodwyd ein hymweliad gyda'r nos ym mis Gorffennaf, rydym yn gobeithio ymweld â'r 'Shell House’ ger Boncath ac Eglwys Capel Colman ac yna cael pryd o fwyd yn lleol.
Bydd ein cyfarfod nesaf ar nos Lun, Mawrth 9fed am 7.30yh yn yr Hen Ysgol, bydd Anita Thomas a Max Thom yn siarad am hanes morwrol Aberporth. Croeso cynnes i bawb..

Mawrth
Yn ein Cyfarfod nos Lun, Mawrth 9fed, croesawodd y Gymdeithas Dreftadaeth Anita Thomas a Max Thom o Gymdeithas Hanes Aberporth i siarad am hanes morwrol pentref Aberporth. [Aberporth, porthladd masnachol arwyddocaol y17eg -19eg ganrif, yn adnabyddus am mewnforio calchfaen, glo a chwlwm, roedd hefyd yn ganolfan bwysig i ddiwydiant penwaig Cymru tan ddechrau’r 20fed ganrif. Porthladd lawer llai na phorthladd Aberteifi, ond yn bwysig iawn i’r economi leol].
‘Roedd y cyflwyniad yn agoriad llygad, dysgom lawer am bwysigrwydd y fasnach forwrol i’r gymuned arfordirol dros y canrifoedd, mae hyn yn agor y posibilrwydd o ymweliad ag Aberporth yn y dyfodol i weld rhai o’r lleoedd y siaradwyd amdanynt. Roedd yn noson hyfryd, digon o gymdeithasu wrth fwynhau’r te a’r bisgedi i orffen y noson.

Bydd ein cyfarfod nesaf ar Ebrill 13eg, cyfarfod busnes a fydd yn dechrau trwy ddangos y bedwerydd rhan y fideo 'Blwyddyn ar y Fferm' a wnaed gan y diweddar Lance Cole.
Croeso cynnes i bawb.


Cartref
 
Home